Hồ Ayun Hạ

AYUNHA Cong trinh dau moi 1.JPG AYUNHA3.JPG

HPIM4258.jpg image by schtroumpf29

Image(145).jpg

Quyết định số: 1165UB ngày 21/12/1993 của Uỷ ban Nhân dân tỉnh Gia Lai “Về việc bổ sung nhiệm vụ Công ty quản lí, khai thác công trình thuỷ lợi Gia Lai”.

ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH GIA LAI

– Căn cứ Điều 47 Luật tổ chức Hội đồng Nhân dân và Uỷ ban Nhân dân; – Căn cứ Quyết định số 315/TC ngày 11/12/1986 của Hội đồng Bộ trưỏng (nay là Chính phủ) phê duyệt luận chứng kinh tế kĩ thuật công trình AYunhạ tỉnh Gia Lai; – Căn cứ Quyết định số 57/QĐ-UB ngày 22/12/1992 Của Uỷ ban Nhân dân tỉnh Gia Lai về việc thành lập Doanh nghiệp Nhà nước; Công văn số 1627/TCCB-LĐ ngày 13/09/1993 của Bộ Thuỷ lợi về việc thành lập bộ máy quản lí, khai thác công trình AYunhạ; Theo đề nghị của Sở Thuỷ lợi (tại tờ trình số 486/TT-TC ngày 08/12/1993) và đề nghị của Ban Tổ chức chính quyền tỉnh,

QUYẾT ĐỊNH

Điều 1: Công ty quản lí, khai thác công trình thuỷ lợi Gia Lai tiếp tục thực hiện nhiệm vụ quy định tại Quyết định số 57/QĐ-UB ngày 22/12/1992 Uỷ ban Nhân dân tỉnh Gia Lai và được bổ sung nhiệm vụ quản lí khai thác công trình AYunhạ như sau: – Theo dõi, tiếp nhận bàn giao hồ sơ: Thiết kế kĩ thuật, thiết kế thi công, bản vẽ hoàn công, theo tiêu chuẩn 5640-91. Nhận bàn giao từng phần, từng hạng mục hoàn thành theo đúng quy định để đưa vào khai thác phục vụ tưới. – Tổ chức, quản lí nước, điều hoà phân phối nước theo yêu cầu dùng nước và từng bước kí kết hợp đồng dùng nước, thu thủy lợi phí theo chế độ, chính sách của Nhà nước hiện hành, nhằm tạo nguồn thu trang trải cho công tác quản lí, khai thác từng bước, giảm dần kinh phí cấp. – Lập đề án quản lí, khai thác công trình AYunhạ cùng các thủ tục cần thiết để trình Uỷ ban Nhân dân tỉnh Gia Lai, Bộ Thủy lợi xét duyệt, làm căn cứ triển khai nhằm đảm bảo quản lí khai thác tốt công trình hoàn thành. – Trong giai đoạn đầu (1994-1996) đơn vị lập kế hoạch chi phí quản lí, sửa chữa hoàn chỉnh theo hàng năm, trình Bộ Thủy lợi duyệt cấp kinh phí, báo cáo Uỷ ban Nhân dân tỉnh Gia Lai. Tổ chức, sắp xếp bộ máy hợp lí để từng bước quản lí, khai thác công trình có hiệu quả. Điều 2: Các ông Chánh Văn phòng HĐND và UBND tỉnh, Trưởng Ban tổ chức chính quyền, Giám đốc Sở Thuỷ lợi, Chủ nhiệm Ủy ban Kế hoạch tỉnh, Giám đốc Sở Tài chính vật giá, Thủ trưởng các ngành, các cấp liên quan và Giám đốc Công ty quản lí- khai thác công trình thuỷ lợi Gia Lai chịu trách nhiệm thi hành Quyết định này./.

TM/ ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH
KT/CHỦ TỊCH
PHÓ CHỦ TỊCH
Nguyễn Vĩ Hà
DU THUYỀN HỒ TRÊN NÚI

Công trình thủy lợi AYun Hạ là công trình thủy lợi khai thác tổng hợp nguồn nước lớn nhất Tây Nguyên, cách thành phố Pleiku 65km về hường Đông Nam và cách quốc lộ 25 Gia Lai-Phú Yên-Khánh Hòa 1km, rất thuận tiện cho việc mở tour du lịch. Hồ nước rộng 37km2 là điểm du lịch có môi trường sinh thái tự nhiên, đáp ứng nhu cầu thị hiếu của du khách. Đứng trên đập chính phóng tầm mắt về phía Bắc là hai dãy núi sừng sững ôm lấy dòng sông Ayun hiền hòa; dưới chân đập là nhà máy thủy điện Ayun Hạ và dòng nước trong xanh chảy theo kênh chính dài 47km, uốn lượn theo những cánh đồng chạy dài xuống thị trấn Ayun Pa tạo nên bức tranh đồng quê tự nhiên, hài hòa và trù phú. Mời quý khách lên thuyền, sau 1 giờ lênh đênh trên mặt hồ phẳng lặng, hít thở không khí trong lành, ngắm cảnh núi non, sông nước; du khách sẽ dừng chân ở trạm nghỉ chân bìa rừng, nơi đây là bãi hang Dơi. Quý khách có thể nghỉ ngơi để chuẩn bị cho cuộc vượt dốc lên núi. Rừng ở đây xanh tươi quanh năm, với nhiều thảm thực vật xanh tốt. Những cây cổ thụ cao vút, thân bám đầy rong rêu soi bóng xuống lòng hồ. Đặc biệt nơi đây có nhiều hang đá tự nhiên được tạo bởi những hòn đá to (Granits) chồng lên nhau; trên mặt phiến đá có nhiều lan hoa phong lan màu sắc đẹp đẽ. Hang Dơi với vẻ huyền bí; vào trong hang cảm giác mát lạnh làm cho con người kính cẩn trước vẻ uy nghi, hoang dã của nó. Phía trên hang Dơi là những cánh rừng nguyên sinh, du khách có thể cắm trại, picnic hay dã ngoại rừng già. Đối diện với hang Dơi bên kia dòng nước, chiều về nghe tiếng cồng, chiêng rộn rã vui tai cảm nhận không gian văn hoá phi vật thể của các tộc người Tây Nguyên, quý khách có thể dùng ống nhòm cá nhân sẽ nhìn thấy từng cặp công rừng xòe cánh múa dưới ráng chiều tà trông rất rất bắt mắt và dễ thương. Du khách tiếp tục cuộc hành trình lên thượng nguồn, ngồi trên thuyền ngắm nhìn những cánh rừng già, những dãy núi nhấp nhô xa xa … Đây rồi, bãi tắm tiên! (Nhớ Chử đồng tử và Công chúa Tiên Dung xưa kia) Mời quý khách dừng chân. Trên bãi phủ đầy cuội sỏi, làn nước trong xanh, khí hậu mát lành. Tại đây quý khách có thể nghỉ ngơi hoặc có thể đắm mình dưới làn nước mát rượi đùa giỡn thỏa thích như thuở còn ấu thơ. Hướng lên thượng nguồn, đi thuyền khoảng 30 phút trong tầm mắt của quý khách là những mái nhà sàn, những cây Knia sừng sững gợi nhớ đến dáng vẻ cần cù, bất khuất của Tây Nguyên hùng vĩ. Cạnh đó là những mái nhà tạm của ngư dân đánh cá, những chiếc thuyền độc mộc lướt trên mặt hồ; những chú cá mắc lưới quẫy đuôi làm nước bắn lên tung tóe trong thật vui mắt. Điểm dừng chân hoang dã tại núi nhọn như hòn đảo bao quanh mặt nước hồ, với rừng cây xanh thẳm bao quanh, quý khách có thể cắm trại nhiều ngày và ở lại để thư giãn dưới chân núi có bãi Trai tự nhiên. Du khách dừng chân, nhóm lửa rồi nhặt trai tự nhiên ngay ở mé hồ lên nướng chín chấm với muối tiêu, muối é ớt xanh, nhâm nhi ly rượu đế hoặc hớp rượu cần sẽ quên đi những ồn ào của phố phường, vứt bỏ hết mọi nỗi lo toan, mệt nhọc của đời thường. Trên đường về mời quý khách vào thăm Trạm nuôi trồng thủy sản của Xí nghiệp nuôi trồng thuỷ sản Miền Trung đang hợp đồng nuôi trồng đánh bắt cá lòng hồ. Nơi đây bạn có thể thưởng thức món cá nướng lụi, món gỏi (hoặc chả)cá thát lát hoặc những món cá đặc sản khác như (lóc, đối, lăng, chình) mà Trạm nuôi trồng thủy sản đánh bắt, bán lại cho quí khách. Hồ AYun Hạ có thể gọi là hồ trên núi, du khách tham quan còn được thưởng thức hương vị ẩm thực của miền sơn cước (Cơm lam, thịt rừng nướng,…); nghe và biết được nhiều điều thú vị, huyền bí từ xa xưa …cho đến hôm nay đã đi vào huyền thoại như: Tín ngưỡng Vua lửa, Vua nước, Vua gió… trong đó Vua lửa là người có vai trò lớn trong đời sống tinh thần các tộc người Tây Nguyên, đặc biệt là người Jơ Rai. Hay huyền thoại về những mối tình thắm thiết của các chàng trai, cô gái Jơrai không thành và họ đã quyên sinh để bảo vệ mối tình đầu trong sáng đó,….Đặc biết đến với hồ Ayunhạ quí khách sẽ được thưởng thức khí hậu của vùng giáp gianh Đông Trường Sơn Và Tây Trường sơn (bên nóng, bên lạnh-bên mù, bên trong-bên nắng, bên mưa rất rõ rệt), vì gianh giới của hai vùng khí hậu cắt ngang lòng hồ Auynhạ. Công ty KTCT thủy lợi Gia Lai thường xuyên có 4 chiếc thuyền (1 chiếc 50 chỗ ngồi, 2 chiếc 20 chỗ ngồi, 1 chiếc tàu cao tốc kéo dù rớt nước) phục vụ quý khách du thuyền, nhảy dù theo hành trình đã định hoặc hành trình do quý khác tự chọn-Theo luuchuong Mái thượng lưu đập Ayunhạ nhìn từ Cổng vào Mai thuong luu lat da lat khan granit.JPG Cong nhan giat ao phao cuu sinh.JPG

 Mat ho Ayunha.jpg

Thượng lưu đập nhìn từ nhà tháp tràn xả lũ ra phía cổng đập Mai thuong luu dap Ayunha.JPG

  Mai ha lu dap Ayunha.JPG Ranh tieu nuoc mai ha lu dap Ayunha.JPG

 Image(107).jpg

 Ha luu tran xa lu Ayunha.JPGImage(110).jpg Image(109).jpg Cua tran xa lu Ayunha.JPG

Tran xa lu Ayunha.JPG Nha thap tran xa lu Ayunha.JPG Tran xa lu 3 cua cung Ayunha.JPG nha van hanh cong lay nuoc.JPG

Image(122).jpg Image(119).jpg Nha thap cong lay nuo Ayunha.JPG Mai thuong luu lat da lat khan granit.JPG Mai thuong luu dap Ayunha.JPG

Nhà máy thuỷ điện sau cống lấy nước (Hạ lưu đập) Nha may thuy dien Ayunha va van phong xi nghiep Ayunha.JPG

Thuy dien Ayunha.jpg

Image(199).jpg

Image(201).jpg

To may phat dien ho Ayunha.jpg

Image(203).jpg Image(198).jpg

Đăng trượt bắt cá sau tràn xả lũ của XN NTTS Miền Trung Image(193).jpg

Image(190).jpg

Image(189).jpg

TOÀN CẢNH TRÀN XẢ LŨ HỒ AYUN HẠ

1/Sơ lược về lịch sử công trình Công trình hồ chứa thuỷ lợi Ayunhạ bắt đầu thi công từ năm 1986 kết hợp với khai hoang xây dựng đồng ruộng, chính thức khởi công xây dựng năm 1990, chặn dòng sông Ayun năm 1994, từ tháng 12/1993 UBND Tỉnh Gia lai giao công trình cho công ty thuỷ nông Gia Lai (Nay là công ty Khai thác công trình thuỷ lợi Gia Lai) quản lý (theo quyết định số 1165/QĐ-UB ngày 21/12/1993 của UBND tỉnh Gia lai) 2/ 2/Mô tả một số thông số kỹ thuật và đặc điểm của công trình: Hồ chứa thuỷ lợi Ayunhạ (xã Ayunhạ, huyện Phú Thiện) là công trình cấp 3 (nhóm A), được khởi công xây dựng từ năm 1990, chặn dòng (sông Ayun) năm 1994, có dung tích hữu ích 253 triệu m3 nước, dung tích ứng với mực nước gia cường 401,7 triệu m3, diện tích lưu vực 1.670 km2, diện tích mặt hồ (mực nước dâng bình thường) :3.700 ha, Diện tích ứng với mực nước gia cường 3.983ha, diện tích ứng với mực nước chết 1.080 ha (ngập vĩnh viễn), vùng ngập dài ngày 2.620 ha, ngập tạm thời 1.880ha, bán ngập 370 ha, vành đai vùng ngập lụt dài khoảng 21 km, Đập đất dài 366 m, cao 36m, đỉnh đập rộng 6m, cao trình đỉnh đập 211, cao trình khu tưới bình quân 160, cống lấy nước (3mx3,5m) bê tông cốt thép dài 113m, cao trình đáy cống 195, lưu lượng nước qua cống bình quân 23,4m3/s, năng lực tưới theo thiết kế 13.500ha, cống thuỷ điện Q= 23,4 m3/s, công suất nhà máy 2.700kwh, Tràn xả lũ 3 cửa cung BxH = 6m x 5m, QMax= 1.267 m3/s, cao trình ngưỡng tràn 199, cột nước cao 9,92m. Hệ thống kênh: Kênh chính dài 14,458km, năng lực tải nước 23,4m3/s , kênh chính Nam dài 18,565km, năng lực tải nước14,8m3/s, kênh chính Bắc dài 14,8 km, năng lực tải nước 8,8m3/s, trên 80,7 km kênh cấp 1, 150km kênh cấp 2, hàng trăm km kênh cấp dưới và hàng ngàn công trình trên kênh trải dài và tưới phủ khắp địa bàn ba huyện, thị (Phú Thiện, Ia pa & thị xã Auynpa). Vị trí công trình: Nằm trong toạ độ 12o56’59” – 12o57’60” vĩ độ Bắc, 107o27’20”- 107o28’00” kinh độ Đông, lòng hồ và đầu mối công trình thuộc địa giới hành chính 6 xã thuộc 3 huyện Chư Sê, Phú Thiện và Đắc đoa đồng thời là nơi tiếp giáp giữa hai vùng khí hậu Đông Trường Sơn và Tây Trường Sơn. Lòng hồ Ayunhạ chịu ảnh hưởng trực tiếp của khí hậu Đông Trường sơn và bán Tây Trường sơn. 3/ Nhiệm vụ của công trình: Cấp nước tưới phục vụ sản xuất nông nghiệp cho nhân dân trong khu tưới của công trình thuộc địa bàn huyện Ayunpa (cũ) từ sau ngày chặn dòng năm 1994, năm 1996 UBND tỉnh giao mặt nước hồ cho Trạm nghiên cứu thực nghiệm và dịch vụ nuôi trồng thuỷ sản Sở Nông nghiệp và PTNT Gia lai quản lý, ký hợp đồng cho xí nghiệp nuôi trồng thuỷ sản Miền Trung thuê mặt nước hồ nuôi trồng thuỷ sản với giá 50.000.000đ /năm. Từ năm 2001 Công ty Khai thác công trình thuỷ lợi Gia Lai tổ chức khai thác đa mục tiêu tiềm năng sẵn có từ công trình đem lại hiệu quả kinh tế cao (Du lịch, thuỷ điện, thuỷ sản, cấp nuớc Công, Nông nghiệp, sinh hoạt,…)

4/Một số hạn chế: +Do Luận chứng kinh tế kỹ thuật xây dụng công trình không thiết kế hệ thống tiêu riêng mà thiết kế tiêu theo kiểu tự tiêu tràn từ ruộng này qua ruộng khác và đổ ra sông Ayun nên việc tiêu nước mặt của cả hệ thống công trình vẫn còn nhiều hạn chế. +Một số diện tích tưới tự chảy nằm trong khu tưới ghi trong luận chứng kinh tế kỹ thuật xây dựng công trình, qua nhiều năm Chính quyền địa phương chuyển sang xây dựng cơ sở hạ tầng làm giảm diện tích tưới.

5/ Hiệu quả của công trình. Chỉ sau hơn 15 năm quản lý khai thác, công trình thủy lợi Ayun Hạ đã mang lại hiệu quả kinh tế-xã hội rõ rệt cho đồng bào các dân tộc và cư dân kinh tế mới thuộc 2 huyện Phú Thiện, Ia Pa và thị xã Ayunpa nói riêng và của tỉnh Gia Lai nói chung: Công trình đã vận hành ổn định và nâng cao đời sống kinh tế, đời sống văn hóa, tinh thần cho cư dân, tạo thành một vùng nông thôn trù phú, giàu đẹp và đã trở thành vựa lúa lớn nhất Tây Nguyên.

6. Hiệu quả cụ thể tính đến năm 2009 Hồ chứa Ayunhạ ngoài việc cấp nước phục vụ sản xuất nông nghiệp cho nhân dân trên địa bàn ba huyện, thị (Phú thiện, Ia pa, và thị xã Ayunpa) xấp xỉ 13.500ha lúa nước 2 vụ, công trình còn Cấp nước phát điện công suất 3.000 kw/h đạt sản lượng 21 triệu kw/năm, tương ứng doanh thu cho ngành điện:12 tỷ đồng/năm mang lại doanh thu tiền nước cho công ty hàng năm 1.044 triệu đồng. Cấp nước công nghiệp mía đường: Trên 400.000 m3/năm, Thuỷ lợi phí thu được: 225 triệu đồng/năm. Cấp nước nuôi trồng thuỷ sản trên diện tích 3.700 ha mặt nước, sản lượng đạt trên 250 tấn cá/năm chưa kể 1 trại cá giống của xí nghiệp nuôi trồng thuỷ sản Miền Trung nằm ở thượng lưu hồ (30ha), 1 trại cá giống của công ty (4,6ha), 3 trại cá giống tư nhân và trên 1.500 ao cá của nhân dân trong khu tưới của công trình, bảo vệ an toàn tuyệt đối lòng hồ và vùng bán ngập ven hồ, tiền nước thu được từ hợp đồng cho thuê hồ 73 triệu đồng/năm ngoài ra còn tiết kiệm chi phí bảo vệ hồ chứa trên 400 triệu đồng mỗi năm. Cấp nước sinh hoạt cho Nhà máy nước thị xã Ayunpa:10 triệu đồng/tháng mang lại doanh thu tiền nước cho công ty 100 triệu đồng/năm. Liên kết khai thác trục vớt các cây gỗ chết trong lòng hồ Ayunhạ: sản lượng theo hợp đồng liên kết đã ký 300m3/năm đem lại doanh thu 10% giá trị hợp đồng cho công ty. Dịch vụ du thuyền trên hồ (đưa khách tham quan dã ngoại thắng cảnh lòng hồ bằng tàu du lịch, dạo chơi dưới nước bằng đạp thiên nga và tổ chức kéo dù rớt nước bằng thuyền cao tốc): Doanh thu ước tính đạt hàng trăm triệu đồng/năm, mỗi năm có tới 30 ngàn lượt khách trong và ngoài nước ra vào khu đầu mối công trình tham quan các hạng mục và cảnh quan thiên nhiên, nhân tạo trong hồ và ven hồ, hàng ngàn lượt khách đi du thuyền thăm quan thắng cảnh lòng hồ và thưởng thức sinh thái rừng tự nhiên quanh hồ. Khai thác du lịch sinh thái: Hiện nay công ty đang cùng với Sở Thương Mại và Du lịch, công ty Dịch vụ du lịch Gia lai và các doanh nghiệp Du lịch của thành phố Hồ Chí Minh khảo sát, lập dự án đầu tư xây dựng hồ Ayunhạ thành điểm du lịch sinh thái, vui chơi, giải trí với giá trị đầu tư trên 60 tỷ đồng (Gồm 6km đường giao thông từ quốc lộ 25 gần chân đèo Chư sê băng rừng, núi đi thẳng vào lòng hồ, 01 làng du lịch gồm nhà nghỉ, trò chơi, nhà hàng, khách sạn qui hoạch khoảng 10 ha ven mép nước, 30 ha rừng tự nhiên có cải tạo lại phục vụ du khách đi voi thưởng thức thắng cảnh, non nước Tây nguyên, 01 bến cảng lớn phục vụ du thuyền, nhà hàng nổi di động. Trên mặt nước 3.700ha tổ chức các trò chơi cảm giác mạnh như du thuyền, đua thuyền, lướt ván, câu cá chạy…..Trong tương lai không xa Ayunhạ sẽ trở thành điểm du lịch nổi tiếng trong tuor du lịch Hồ Chí Minh – Tây nguyên – Huế – Hà nội – Hồ chí Minh. Khai thác thuỷ năng Kênh chính Ayunhạ: Cuối năm 2009 và năm 2010 công ty Khai thác công trình thuỷ lợi Gia lai (đơn vị quản lý hồ) sẽ tổ chức thi công nhà máy thuỷ điện Kênh Bắc Ayunhạ (dùng nước từ hồ Ayunhạ) với tổng công suất lắp máy 900kwh, doanh thu tiền điện ước đạt 4 tỷ đồng/năm, doanh thu thuỷ tiền nước xấp xỉ 400 triệu đồng/năm. Tóm lại trong các năm đơn vị quản lý hồ thực hiện giải pháp “Tổ chức khai thác các tiềm năng đa mục tiêu từ hồ chứa thuỷ lợi Ayunhạ đạt hiệu quả kinh tế cao” tiền nước, tiền chi phí bảo vệ tiết kiệm được và doanh thu kinh doanh dịch vụ công ty tự tổ chức ở công trình Ayunhạ bình quân mỗi năm thu được trên 1 tỷ đồng đủ trang trải cho hoạt động cho xí nghiệp Đầu Mối- Kênh chính, đảm bảo kinh phí tu sửa, bảo vệ công trình đầu mối và lòng hồ không cần dùng đến cũng như trông chờ vào nguồn thuỷ lợi phí của công ty thu từ các Trạm QLKT hệ thống hoặc từ nguồn ngân sách Nhà nước.. Thong so ky thua ho Ayunha.jpg

Rừng khọp và vỉa đá granits ven mép nước trên đường đi du thuyền vào lòng hồ Image(136).jpg

Rừng phía bên trái

Image(134).jpg

Nhà Tháp tràn xả lũ nhìn từ phía lòng hồ về Đập đất Image(133).jpg

Image(144).jpg Image(148).jpg

Tàu thuyền đánh bắt thuỷ sản của Xí nghiệp NTTS MT Image(149).jpg Thuyen danh bat ca Ho Ayunha.jpg Thuy san Ayunha.jpg Khai thac thuy san Ho Ayunha.jpg

Cảng cá Thượng lưu đập Cang ca Ayunha.jpg

MỘT SỐ HÌNH ẢNH CHỤP NGHỆ THUẬT VỀ HỒ AYUNHẠ

AyunHa3.jpg

Tràn xả lũ 3 cửa cung và nhà tháp tràn nhìn từ phía lòng hồ

AyunHa1.jpg

Các phiến đá Granit trên đường từ đập xuống bến du thuyền

AyunHa2.jpg
AyunHa4.jpg
AyunHa5.jpg
AyunHa6.jpg
AyunHa7.jpg
AyunHa9.jpg
AyunHa10.jpg
AyunHa11.jpg
AyunHa12.jpg
AyunHa13.jpg
AyunHa14.jpg
AyunHa15.jpg
AyunHa16.jpg
AyunHa17.jpg
AyunHa18.jpg
AyunHa19.jpg
AyunHa20.jpg
AyunHa21.jpg
AyunHa22.jpg
AyunHa23.jpg
AyunHa24.jpg
AyunHa25.jpg
AyunHa26.jpg
AyunHa27.jpg
AyunHa28.jpg
AyunHa29.jpg
AyunHa30.jpg
AyunHa31.jpg
AyunHa32.jpg
AyunHa33.jpg
AyunHa34.jpg
AyunHa35.jpg
AyunHa36.jpg
AyunHa37.jpg
AyunHa38.jpg
Ayunha 40.jpg
Ayunha 41.jpg
Ayunha 42.jpg
Ayunha 43.jpg
Ayunha 44.jpg
Ayunha 45.jpg
Ayunha 46.jpg
Ayunha 47.jpg
Ayunha 48.jpg
Ayunha 49.jpg

Núi nhọn phía thượng nguồn (bên phải hồ)

Image(159).jpg

NHỮNG MỐC SON TRÊN CHẶNG ĐƯỜNG PHÁT TRIỂN


NHỮNG MỐC SON TRÊN CHẶNG ĐƯỜNG PHÁT TRIỂN
                                                                             Trương Vân
                                                         (Chủ tịch- kiêm Giám đốc Công ty)
Được thành lập năm 1983; Công ty TNHH một thành viên Khai thác công trình thủy lợi Gia Lai sau nhiều lần thay đổi tên gọi vẫn kiên cường bám trụ trên vùng đất khát Tây Nguyên. Mốc son của Công ty là đưa dòng nước về tưới cho vựa lúa lớn nhất Tây Nguyên-Cánh đồng Ayun Hạ, cùng những vườn cà phê, hồ tiêu bạt ngàn của vùng đất đỏ Bazan. Những công trình thủy lợi Công ty quản lý không chỉ tạo ra những mùa vàng bội thu năng suất, sản lượng mà còn đóng góp to lớn vào sự phát triển kinh tế-xã hội của tỉnh nhà. Trải qua 31 năm cùng những thăng trầm, Công ty TNHH một thành viên Khai thác Công trình thủy lợi Gia Lai đã trở thành địa chỉ tin cậy của nông dân nói chung và người dùng nước thủy lợi nói riêng.
* Mốc son trên những công trình.
Tiền thân là Công ty Thủy nông Gia Lai- Kon Tum, đứng chân trên địa bàn rộng lớn. Ngày mới thành lập, Công ty quản lí và khai thác 22 công trình thủy lợi nằm rải rác trên địa bàn Gia Lai và Kon Tum. Lúc này, Công ty chỉ có 35 người, nhưng gánh vác trọng trách “dẫn nguồn nước tưới cho các loại cây trồng đang khô khát nước”; trong khi năng lực tưới của các công trình chưa phát huy hết hiệu quả như mong đợi. Để phục hồi các công trình tưới tiêu kịp thời cho nông dân, nhiều cán bộ, công nhân thủy nông phải lặn lội đi bộ hàng chục km, bám trụ các công trình để khai thác nguồn nước tưới hiệu quả. Bên cạnh đó, Công ty tập trung nguồn lực ưu tiên tu sửa, nâng cấp, nâng cao năng lực tưới cho từng công trình. Nhờ sự nỗ lực và đồng cam cộng khổ của tập thể cán bộ, công nhân viên, vùng tưới của Công ty dần đi vào ổn định, diện tích tưới mỗi công trình ngày được mở rộng.
           Những năm 1985 đến 1987 được xem là giai đoạn Công ty gặp rất nhiều khó khăn, gian khổ. Bởi đây là thời điểm giao thời giữa cơ chế bao cấp và đổi mới, lại phải bàn giao 21 công trình thủy lợi cho các huyện, thị xã quản lí chỉ còn lại duy nhất công trình hồ chứa thủy lợi Biển Hồ. Tuy nhiên, do công tác hoàn thiện thủy nông sau bàn giao triển khai chậm nên hồ chứa và hệ thống kênh mương chưa đáp ứng đủ nhu cầu cần tưới, chỉ đáp ứng tưới được 300 ha cà phê. Thực tế khó khăn đặt ra câu hỏi “làm sao để vực dậy và phát huy được hiệu quả của công trình”. Sau thời gian trăn trở, suy nghĩ, tìm tòi, nghiên cứu tìm giải pháp tưới tiêu mới cho cây trồng hiệu đạt quả cao nhất; tập thể lãnh đạo Công ty chọn giải pháp thường xuyên vận động các nông- lâm trường trong khu tưới của công trình chủ động xây dựng hệ thống kênh mương nội đồng, áp dụng giải pháp sáng tạo kỹ thuật “tưới tự chảy cho cây cà phê”. Với giải pháp tưới mới của công ty là tưới tràn, lướt nhanh chưa đầy 6 giờ đồng hồ đã tưới được 1 ha cà phê. Nhờ đó, năng suất cà phê vùng tưới Ia Sao thuộc hệ thống thủy lợi Biển Hồ không chỉ đạt 3.600kg nhân/ha mà diện tích tưới cũng tăng từ 300 ha lên 1.500 ha (gấp 5 lần so với trước khi áp dụng giải pháp tưới mới). Nhờ phương pháp tưới mới, doanh thu thủy lợi phí đã tăng gấp 10 lần so với những năm trước đồng thời ghi dấu son mới về giải pháp kỹ thuật tưới cho cây cà phê.
          Năm 1991, tỉnh Gia Lai-Kon Tum được chia tách thành 2 tỉnh Gia Lai và Kon Tum thì đến năm 1993 Công ty thành lập lại và tiếp nhận lại và tiếp nhận thêm các hồ, đập thủy lợi từ nhiều địa phương trong tỉnh như: Chư Prông, Chư Sê, Chư Pah, Ia Grai, Ayun Pa… Khó khăn lớn nhất trong thời gian này là nhiều công trình lớn như Ia Glai, Ia H’rung, Hoàng Ân… đã xuống cấp chỉ tưới từ 10-30 ha cây trồng các loại. Để phục hồi năng lực tưới của từng công trình, ưu tiên lớn nhất trong thời điểm này là “chống xuống cấp các công trình-tập trung mở rộng diện tích tưới” đã trở thành khẩu hiệu hành động của Công ty. Cụ thể hóa mục tiêu trên, hàng năm, Công ty sử dụng 50% doanh thu trích lại từ nguồn thu thủy lợi phí tập trung đầu tư sửa chữa công trình. Chỉ trong thời gian ngắn, năng lực tưới của các công trình được phục hồi trở lại, hiệu quả tưới tăng gấp 15 lần so với lúc mới tiếp nhận. Cá biệt, diện tích tưới của nhiều công trình đạt trên 70% so với thiết kế.
 Năm 1996 Công ty lại phải chuyển đổi tên gọi từ Thủy nông sang Công ty Quản lí khai thác Công trình thủy lợi Gia Lai hoạt động theo mô hình “hoạt động công ích” theo tinh thần Nghị định 56/CP. Nhiệm vụ được giao là “vận hành hệ thống tưới tiêu nước phục vụ sản xuất nông nghiệp, cung cấp nước dân sinh và các ngành kinh tế khác, làm chủ đầu tư sửa chữa nâng cấp hệ thống công trình thủy lợi do Công ty quản lí”. Công ty tiếp nhận sát nhập Xí nghiệp thủy nông Ayun Pa vào công ty cùng với 14 công trình lớn, nhỏ khác trải dài ở 10 huyện, thị xã, thành phố phục vụ tưới cho 19.361ha, trong đó đảm bảo tưới tự chảy cho 16.000ha cây trồng các loại.
          Dấu son đậm nét trong hoạt động của Công ty trong thời điểm này không chỉ giải được cơn khát cho các loại cây trồng chủ lực của tỉnh như cà phê, hồ tiêu; đặc biệt là vận hành công trình thủy lợi Ayun Hạ phục vụ tưới cho cánh đồng lúa nước 13.500ha, năng suất, sản lượng ổn định vào loại bậc nhất Tây Nguyên…mà còn cung cấp nguồn nước phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh của Công ty Cổ phần Mía đường- Nhiệt điện Gia Lai; nhà máy nước Ayun Pa; nhà máy chế biến mủ cao su Chư Sê; Công ty Điện Gia Lai… Nhờ đó đã góp phần mang lại sự ấm no cho người dân từ nguồn nước của hệ thống các công trình thủy lợi công ty quản lý.
          * Sáng tạo để phát triển.
Hiện tại, đơn vị đang quản lí và khai thác 36 công trình thủy lợi lớn và vừa. Tổng năng lực tưới thiết kế là 30.586 ha, trong đó tưới ổn định trên 27.000 ha lúa nước, hoa màu, cây công nghiệp và ao nuôi trồng thủy sản… Các công trình mang về nguồn thu thủy lợi phí khoảng 9 tỷ đồng/năm. Từ năm 2009 đến nay với chính sách thủy lợi phí nhà nước trả thay dân, mỗi năm giá trị thủy lợi phí và tiền nước của công ty đạt từ 18-34 tỷ đồng/năm, đủ bù đắp cho chi phí hoạt động và sửa chữa công trình của Công ty.
 Sau nhiều lần thay đổi tên gọi, tái thành lập và chuyển đổi sở hữu sang loại hình công ty TNHH Một thành viên 100% vốn nhà nước, bên cạnh hoàn thành tốt nhiệm vụ phục vụ tưới cho các loại cây trồng, đến nay Công ty đã mở rộng thêm một số ngành nghề kinh doanh mới như sản xuất kinh doanh điện, khuyến ngư, nuôi trồng, khai thác và bảo vệ nguồn lợi thủy sản trên địa bàn tỉnh… Các lĩnh vực động kinh doanh mới của công ty đã phát huy hiệu quả kinh tế rõ rệt. Đặc biệt, khoảng 10 năm gần đây, nhiều sáng kiến, cải tiến kỹ thuật của giám đốc công ty và các cộng sự áp dụng vào thực tiễn đã làm lợi cho Công ty hàng tỷ đồng. Điển hình là các giải pháp: “T chc khai thác các tim năng đa mc tiêu t h cha thu li Ayun H đạt hiu qu kinh tế cao” làm lợi 1.2 tỷ đồng; “Sáng tạo biện pháp bổ sung nước tưới cho công trình Ia Hrung và cải tiến kỹ thuật trong Dự án đầu tư xấy dựng công trình sửa chữa, nâng cấp hệ thống thủy lợi Biển Hồ” làm lợi gần 15,3 tỷ đồng, đồng thời chống được hạn cho 200 ha cây trồng khác, tưới thêm 100 ha cà phê; “Cải tiến ngưỡng tràn xả lũ, tăng dung tích hiệu dụng hồ chứa nước Hoàng Ân phục vụ chống hạn cuối vụ và mở rộng diện tích tưới”, gía trị làm lợi 4,5 tỷ đồng. “Sáng tạo biện pháp chống thấm cống đầu mối công trình thuỷ lợi Ayun Hạ” làm lợi 0,5 tỷ đồng.
Cùng với hoạt động tưới phục vụ sản xuất Nông nghiệp và kinh doanh Công ty không ngừng bồi dưỡng chuyên môn nghiệp cho đội ngũ cán bộ công nhân viên. Mỗi thành viên trong công ty đều tự giác tham gia hoạt động an sinh-xã hội, các hoạt động vì lợi ích chung của cộng đồng, đặc biệt là hoạt động tưới tiết kiệm nước góp phần ngăn chặn biến đổi khí hậu toàn cầu, khu vực và tỉnh mang lại niềm tin cho người dùng nước và nhân dân.

          31 năm thành lập, trải qua nhiều giai đoạn khó khăn, cán bộ công nhân viên Công ty vẫn đứng vững, Công ty đã có những bước đi vững chắc. Nguồn nước mát lành không ngơi nghỉ hàng ngày theo hệ thống kênh mương về với ruộng đồng của người dân làm cho Tây nguyên ngày càng xanh tươi đã khẳng định việc làm hiệu quả, thiết thực của Công ty TNHH một thành viên khai thác công trình thủy lợi Gia Lai từ ngày thành lập đến nay. T.V

BOX: 31 năm thành lập, xây dựng và phát triển, Công ty TNHH một thành viên Khai thác công trình thủy lợi Gia Lai đã được Đảng và Nhà nước tặng thưởng:
- Huân chương lao động: hạng Nhất, hạng Nhì, hạng Ba.
- 1 cờ thi đua và 2 bằng khen của Chính phủ
-Nhiều bằng khen của UBND tỉnh Gia Lai và Bộ Nông nghiệp và PTNT.
- Thương hiệu “Thủy lợi Gia Lai” của Công ty nằm trong top 500 thương hiệu hàng đầu Việt Nam năm 2008. Chứng nhận “ Doanh nghiệp văn hóa UNESCO Việt Nam” năm 2009. Cúp “ Tam nông” vì sự phát triển Nông nghiệp- nông dân- nông thôn Việt Nam năm 2010”
Đặc biệt, cá nhân Giám đốc Công ty được Đảng và Nhà nước tặng thưởng Huân chương lao động hạng Nhì, Ba; Thủ tướng Chính phủ tặng bằng khen và danh hiệu chiến sỹ thi đua toàn quốc. Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam tặng 3 bằng lao động sáng tạo. Hiệp hội doanh nghiệp và các tổ chức kinh tế-kỹ thuật của nhà nước tặng cúp Thánh Gióng; cúp Tam Nông Việt Nam, cúp Doanh nhân văn hóa, cúp nhà quản lý tài đức top 100 doanh nhân khối Asean, doanh nhân tiêu biểu tỉnh Gia Lai,...
 Bài đăng trên báo Gia Lai:

http://www.baogialai.com.vn/channel/722/201407/nhung-moc-son-tren-chang-duong-phat-trien-2323136/